Research article | Open Access
International Journal of the Pursuit of Excellence Qualitative Research in Education (IJPEQRE) 2026, Vol. 5(1) 12-29
Maarif Model Öğrenme Çıktılarıyla Bütünleştirilmiş STEM Etkinliklerine Yönelik 5. Sınıf Öğrencilerinin Görüşleri Opinions of 5th Grade Students Toward STEM Activities Integrated with Maarif Model Learning Outcomes
pp. 12 - 29
Publish Date: June 30, 2026 | Single/Total View: 0/0 | Single/Total Download: 0/0
Abstract
Bu araştırmanın amacı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) öğrenme çıktılarıyla uyumlu olarak geliştirilen
STEM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Matematik) etkinliklerinin ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin öğrenme
deneyimlerine, disiplinler arası ilişki algılarına, problem çözme ve kariyer farkındalıklarına etkisini incelemektir.
Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden özel durum çalışması deseniyle yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma
grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Aydın ili Efeler ilçesindeki bir İmam Hatip Ortaokulunda öğrenim
gören 28 kız öğrenci oluşturmaktadır. Uygulamanın gerçekleştirildiği okulun kurumsal yapısı gereği sınıfların
kız/erkek şubeleri şeklinde yapılandırılmış olması, katılımcıların tamamının kız öğrencilerden oluşmasını
sağlamıştır. Mevcut çalışma, zamansal uygunluklar da dikkate alınarak belirlenen bu kız şubesiyle
yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak, Gökbayrak ve Karışan (2017) tarafından geliştirilen yarı
yapılandırılmış görüşme formu kullanılmış; veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırmada,
“Atıktan Geometrik Oyuncak Tasarla”, “Kas ve Eklemle Hareket Eden Kol Tasarımı” ve “Sürtünme Kuvvetine
Karşı Yarış Arabası” olmak üzere üç STEM etkinliği uygulanmıştır. Bulgular; öğrencilerin STEM etkinliklerine
yönelik genel tutumlarının olumlu olduğunu, etkinliklerin eğlenceli, öğretici ve iş birliğine dayalı bir öğrenme
ortamı sunduğunu göstermektedir. Ayrıca öğrenciler, STEM disiplinleri arasındaki ilişkiyi fark etmiş ve bu
alanları bütünleşik biçimde kullanabildiklerini ifade etmiştir. Sınırlı malzeme ve zaman koşulları öğrencilerde
sabır, planlama, yaratıcılık ve kaynak yönetimi gibi becerilerin gelişmesine katkı sağlamıştır. Bununla birlikte
grup içi fikir ayrılıkları ve zaman baskısına bağlı stres gibi bazı zorluklar da rapor edilmiştir. Çalışma, STEM
uygulamalarının TYMM öğrenme çıktılarıyla uyumlu şekilde 21. yüzyıl becerilerinin kazandırılmasında etkili
olduğunu göstermektedir.
Abstract
This study aims to examine the impact of STEM (Science, Technology, Engineering, and Mathematics) activities
developed in alignment with the learning outcomes of the Türkiye Yüzyılı Maarif Model (TYMM) on 5th-grade
middle school students' learning experiences, perceptions of interdisciplinary relationships, problem-solving
skills, and career awareness. The research utilized a qualitative approach with a case study design. The study
group comprised 28 female students enrolled in a middle school in the Efeler district of Aydın during the 2024–
2025 academic year. Data were collected through a semi-structured interview form developed by Gökbayrak and
Karışan (2017) and analyzed using qualitative content analysis. The implementation included three distinct
STEM activities: "Designing a Geometric Toy from Waste Materials," "Designing an Arm Moving with Muscles
and Joints," and "A Racing Car Against Friction Force". The findings revealed that students maintained a highly
positive attitude toward the activities, describing the learning environment as engaging, instructive, and
collaborative. Furthermore, students demonstrated a clear recognition of the interdisciplinary relationships
between STEM fields, successfully applying these disciplines in an integrated manner. Notably, the constraints
of limited materials and time pressure facilitated the development of essential 21st-century skills such as
patience, strategic planning, creativity, and resource management. However, students also encountered
challenges, including intra-group conflicts and stress stemming from time limitations. Conclusively, the study
suggests that STEM practices integrated with TYMM learning outcomes are highly effective in fostering 21stcentury
competencies.
Keywords: STEM Eğitimi, Maarif Modeli, 21. Yüzyıl Becerileri, Keywords: STEM Education, Maarif Model, 21st Century Skills
APA 7th edition
AKGUNDUZ, B., KARISAN, D., & AKTAMIS, H. (2026). Maarif Model Öğrenme Çıktılarıyla Bütünleştirilmiş STEM Etkinliklerine Yönelik 5. Sınıf Öğrencilerinin Görüşleri
Opinions of 5th Grade Students Toward STEM Activities Integrated with Maarif Model Learning Outcomes. International Journal of the Pursuit of Excellence Qualitative Research in Education (IJPEQRE), 5(1), 12-29.
Harvard
AKGUNDUZ, B., KARISAN, D. and AKTAMIS, H. (2026). Maarif Model Öğrenme Çıktılarıyla Bütünleştirilmiş STEM Etkinliklerine Yönelik 5. Sınıf Öğrencilerinin Görüşleri
Opinions of 5th Grade Students Toward STEM Activities Integrated with Maarif Model Learning Outcomes. International Journal of the Pursuit of Excellence Qualitative Research in Education (IJPEQRE), 5(1), pp. 12-29.
Chicago 16th edition
AKGUNDUZ, Burcu, Dilek KARISAN and Hilal AKTAMIS (2026). "Maarif Model Öğrenme Çıktılarıyla Bütünleştirilmiş STEM Etkinliklerine Yönelik 5. Sınıf Öğrencilerinin Görüşleri
Opinions of 5th Grade Students Toward STEM Activities Integrated with Maarif Model Learning Outcomes". International Journal of the Pursuit of Excellence Qualitative Research in Education (IJPEQRE) 5 (1):12-29.
Akarsu, M., Okur Akçay, N. ve Elmas, R. (2020). STEM eğitimi yaklaşımının özellikleri ve
değerlendirilmesi. Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Dergisi, (Özel Sayı), 156–164.
Akgündüz, D. ve Ertepınar, H. (Ed.). (2015). STEM eğitimi Türkiye raporu: Günün modası mı yoksa
gereksinim mi? İstanbul Aydın Üniversitesi Yayınları.
Alkan, R. (2024). Ortaokul öğrencilerinin atıkların geri dönüşümüne ilişkin STEM etkinliklerinin
çevre bilincine etkisi üzerine görüşlerinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Bartın Üniversitesi
Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bartın.
Atman, C. J., Adams, R. S., Cardella, M. E., Turns, J., Mosborg, S. ve Saleem, J. (2007). Engineering
design processes: A comparison of students and expert practitioners. Journal of Engineering
Education, 96(4), 359–379. https://doi.org/10.1002/j.2168-9830.2007.tb00945.x
Bike, Ö. (2020). Ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin STEM eğitimine yönelik tutum düzeylerinin öğrenme
stilleri açısından incelenmesi (Yüksek lisans tezi). YÖK Tez Merkezi / Recep Tayyip Erdoğan
Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü.
Bozkurt-Altan, E., Üçüncüoğlu, İ. ve Zileli, E. (2019). Yatılı bölge ortaokulu öğrencilerinin STEM
alanlarına yönelik kariyer farkındalığının araştırılması. Kastamonu Eğitim Dergisi, 27(2),
785–797. https://doi.org/10.24106/kefdergi.2443
Bulut, G. (2024). Çevre eğitimi konulu STEM etkinliklerinin ortaokul öğrencilerinin çevre sorunlarına
yönelik tutumları, STEM algıları ve öğrenme sorumluluklarına etkisi ile bilişsel yapıları ve
görüşlerinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). YÖK Tez Merkezi / Balıkesir Üniversitesi Fen
Bilimleri Enstitüsü.
Çopur, T. ve Moğol, S. (2012). Fizik eğitimde iş birliğine dayalı yaklaşımın kullanılmasına yönelik
öğrenci görüşleri. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32(2), 251–266.
Çürük, S. (2023). Çevre eğitiminde STEM yaklaşımı: Çevreye yönelik tutum, bilgi düzeyi ve öğrenci
görüşleri (Yüksek lisans tezi). YÖK Tez Merkezi / Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri
Enstitüsü.
Ercan, S. (2014). Fen eğitiminde mühendislik uygulamalarının kullanımı: Tasarım temelli fen eğitimi
(Doktora tezi). YÖK Tez Merkezi / Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Fraenkel, J. R., Wallen, N. E. ve Hyun, H. H. (2012). How to design and evaluate research in
education (8. baskı). McGraw-Hill.
Gökbayrak, S. ve Karışan, D. (2017). Altıncı sınıf öğrencilerinin FeTeMM temelli etkinlikler
hakkındaki görüşlerinin incelenmesi. Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 3(1), 25–40.
Gülhan, F. ve Şahin, F. (2016). Fen-Teknoloji-Mühendislik-Matematik entegrasyonunun (STEM) 5.
sınıf öğrencilerinin bu alanlarla ilgili algı ve tutumlarına etkisi. International Journal of
Human Sciences, 13(1), 602–620. https://doi.org/10.14687/ijhs.v13i1.3482
Kahraman, E. ve Doğan, A. (2020). STEM etkinliklerine yönelik ortaokul öğrencilerinin görüşleri.
Anadolu Öğretmen Dergisi, 4(1), 1–20. https://doi.org/10.35346/aod.728000
Karakaya, F., Yantırı, H., Yılmaz, G. ve Yılmaz, M. (2019). İlkokul öğrencilerinin STEM etkinlikleri
hakkında görüşlerinin belirlenmesi: 4. sınıf örneği. International Journal of Turkish Education
Sciences, 2019(13), 1–14. https://doi.org/10.46778/goputeb.592351
Miles, M. B. ve Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2.
baskı). Sage Publications.
Millî Eğitim Bakanlığı. (2024). Öğretim programları ortak metni: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli.
https://mufredat.meb.gov.tr/
Millî Eğitim Bakanlığı Yenilik ve Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü. (2016). STEM eğitimi
raporu. https://yegitek.meb.gov.tr/stem_egitimi_raporu.pdf
National Aeronautics and Space Administration. (2015). Let it glide: Facilitation guide.
https://www.nasa.gov/sites/default/files/files/EDC02_Let_It_Glide_Facilitation_Guide_FINA
L.pdf
National Research Council. (2011). Successful K-12 STEM education: Identifying effective approaches
in science, technology, engineering, and mathematics. The National Academies Press.
https://doi.org/10.17226/13158
Neccar, D. (2019). Fen bilimleri dersinde STEM etkinliklerinin ortaokul öğrencilerinin başarısına,
fene ilişkin tutumlarına ve STEM’e yönelik görüşlerine etkisi (Yüksek lisans tezi). YÖK Tez
Merkezi / Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Partnership for 21st Century Skills. (2009). P21 framework definitions.
http://www.p21.org/storage/documents/P21_Framework_Definitions.pdf
Pekbay, C., Saka, Y. ve Kaptan, F. (2020). Ortaokul öğrencilerinin yeşil mühendislik STEM
etkinlikleri ile ilgili görüşleri. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(2), 840–857.
https://doi.org/10.17679/inuefd.684513
Stake, R. E. (1995). The art of case study research. Sage Publications.
Strauss, A. ve Corbin, J. (1990). Basics of qualitative research: Grounded theory procedures and
techniques (Cilt 15). Sage Publications.
Sürmeli, H., Yıldırım, M., Göcük, A. ve Sevgi, Y. (2018). Secondary school students’ performance
and opinions towards activities based on engineering design process. Çukurova University
Faculty of Education Journal, 47(2), 844–872. https://doi.org/10.14812/cuefd.423985
Şahin, A., Ayar, M. C. ve Adıgüzel, T. (2014). Fen, teknoloji, mühendislik ve matematik içerikli okul
sonrası etkinlikler ve öğrenciler üzerindeki etkileri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri,
14(1), 1–26. https://doi.org/10.12738/estp.2014.1.1876
Uzel, L. (2019). 6. sınıf madde ve ısı ünitesinde gerçekleştirilen mühendislik tasarım temelli
uygulamaların öğrencilerin problem çözme ve tasarım becerilerine etkisinin değerlendirilmesi
(Yüksek lisans tezi). YÖK Tez Merkezi / Aksaray Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (1999). Sosyal bilimlerde nitel araştırma teknikleri. Seçkin Yayınları.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (8. baskı). Seçkin
Yayıncılık.
Yıldırım, B. ve Selvi, M. (2018). Ortaokul öğrencilerinin STEM uygulamalarına yönelik görüşlerinin
incelenmesi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(STEMES’18),
47–54. https://doi.org/10.18506/anemon.471037
